Online cursus actualiteiten wetgeving verplichte zorg (Wvggz) - opgenomen op 1 oktober 2026

In deze cursus Wvggz bespreken een rechter en een psychiater samen wat er het afgelopen jaar is veranderd in de rechtspraak over verplichte zorg. Marjolein van Sprundel-Jansen behandelt de belangrijkste uitspraken van de Hoge Raad en de rechtbanken en het consultatievoorstel voor de Evaluatiewet Wvggz en Wzd. Sjakko de Jong, psychiater en geneesheer-directeur, laat zien hoe de wettelijke voorwaarden voor verplichte behandeling in de kliniek worden toegepast. De cursus is opgenomen tijdens de klassikale cursusdag van 1 oktober 2026 en levert 6 NOvA-PO-punten op.

Inhoud van de cursus Wvggz

De dag bestaat uit twee delen die op elkaar aansluiten. Marjolein van Sprundel-Jansen bespreekt per onderwerp eerst de uitspraak. Daarna vertaalt ze die naar wat je ermee doet op zitting. Sjakko de Jong legt daar het klinische perspectief naast. Wat bedoelt een psychiater met een stoornis, wanneer is verzet wilsbekwaam en hoe ziet een zorgvorm er op de afdeling eigenlijk uit? Meer verdieping binnen dit rechtsgebied vind je bij de cursussen psychiatrisch patiëntenrecht.

De volgende onderwerpen komen aan bod:

• Testosteronverlagende medicatie als verplichte zorg (Hoge Raad 20 maart 2026, ECLI:NL:HR:2026:461): biedt de Wvggz een grondslag voor zo'n ingrijpend middel en hoe verhoudt dat zich tot artikel 8 EVRM?

• Wat valt onder het uitoefenen van toezicht? (Rechtbank Midden-Nederland 20 maart 2026, ECLI:NL:RBMNE:2026:1646): gaat het alleen om camera's, of kan een begeleider die dag en nacht naast je cliënt staat ook onder deze zorgvorm vallen?

• Maatwerk in zorgvormen (Hoge Raad 5 juni 2026, ECLI:NL:HR:2026:843): mag de rechtbank een voldoende toegelicht bezwaar tegen een specifieke vorm van verplichte zorg afdoen met een algemene verwijzing naar de zorgverleners?

• Referte en afstand van het hoorrecht (Hoge Raad 13 maart 2026, ECLI:NL:HR:2026:410): wat moet er in een referteverklaring staan om ondubbelzinnig te laten blijken dat je cliënt niet wil worden gehoord?

• Welke burgemeester is bevoegd? (Hoge Raad 6 maart 2026, ECLI:NL:HR:2026:346): wie beslist over de crisismaatregel als je cliënt tijdens de procedure naar een andere gemeente wordt overgeplaatst en welke beslistermijn geldt?

• Actualiteit van de medische verklaring (Hoge Raad 11 september 2026, ECLI:NL:HR:2026:1437): wanneer een zorgmachtiging eerst voor een kortere periode is verleend en voor het overige is aangehouden, wanneer is de oorspronkelijke medische verklaring dan nog actueel voor de resterende periode?

• Opvolgende zorgmachtiging en beslistermijn (Hoge Raad 10 april 2026, ECLI:NL:HR:2026:576 en Hoge Raad 25 september 2026, ECLI:NL:HR:2026:1555): wat betekent het verstrijken van de beslistermijn voor de duur van de machtiging en wanneer gaat die termijn lopen als het verzoekschrift digitaal buiten kantoortijd binnenkomt?

• Toetsingskader bij de zelfbindingsverklaring (conclusie A-G 12 juni 2026, ECLI:NL:PHR:2026:587): hoe toetst de rechter of is voldaan aan de omstandigheden uit de zelfbindingsverklaring en aan de criteria voor verplichte zorg?

• Evaluatiewet Wvggz en Wzd (consultatievoorstel): welke wijzigingen worden voorgesteld, zoals een gezamenlijke procedure in crisissituaties, een andere positie van het plan van aanpak en het gebruik van de term ‘gedwongen zorg’?

• De rol van de geneesheer-directeur (artikel 2:3 Wvggz): welke taken heeft de geneesheer-directeur binnen de procedure en hoe wordt zijn onafhankelijkheid ten opzichte van de zorgaanbieder gewaarborgd?

• Psychische stoornis, ernstig nadeel en wilsbekwaam verzet (artikel 2:1 lid 6 Wvggz): hoe kijkt een psychiater naar verzet en waarom is overlast op zichzelf nog geen ernstig nadeel?

• Verplichte zorg op de afdeling (cirkels van Langemeijer, artikel 8:9 Wvggz): waar ligt in de praktijk de grens tussen insluiten en het beperken van de bewegingsvrijheid?

• Civiel of strafrechtelijk kader (artikel 2.3 Wet forensische zorg): welke afwegingen spelen wanneer de strafrechter een zorgmachtiging kan afgeven en een forensisch kader in beeld is?

Voor wie is deze cursus Wvggz bedoeld?

De cursus is bedoeld voor advocaten die cliënten bijstaan bij een crisismaatregel, een zorgmachtiging onder de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg of een rechterlijke machtiging onder de Wet zorg en dwang. Je kent de wet al. Wat je hier krijgt, is inzicht in hoe de Hoge Raad de open normen het afgelopen jaar heeft ingevuld en wat deze ontwikkelingen betekenen voor de verweren die je in de praktijk kunt voeren.

Ook voor juristen bij zorgaanbieders en rechters is de combinatie van jurisprudentie en klinische uitleg waardevol. Wil je verder de medische kant in, dan sluit de Online cursus verplichte behandeling op basis van de Wvggz - opgenomen op 25 juni 2026 van Sjakko de Jong hier goed op aan.

Waarom kiezen voor MR. in opleidingen voor je cursus Wvggz?

Wie in deze praktijk werkt, heeft vooral iets aan uitleg die dicht bij de zitting en de afdeling blijft.

• Rechter en psychiater in één cursus: je hoort hoe een rechter een uitspraak benadert en hoe een behandelaar dezelfde vraag vanuit de klinische praktijk bekijkt.

• Rechtspraak tot eind september 2026: de meest recente besproken uitspraak van de Hoge Raad is van 25 september 2026.

• Uitspraken met vindplaats: de besproken zaken worden met ECLI vermeld, zodat je ze bij een volgende zaak snel kunt terugvinden.

• 6 NOvA-PO-punten: je bekijkt de opname op een moment dat jou uitkomt.

Volg je meerdere cursussen per jaar? Met het online abonnement van MR. in opleidingen heb je twaalf maanden toegang tot alle online cursussen.